 |
Powiatowa Stacja Sanitarno - Epidemiologiczna w Gdańsku |
|
|
Menu podmiotowe
|
Szczepienia przeciwko grypie
Informację udostępniono: 25.09.2008 11:23
Ostatnia aktualizacja: 25.09.2008 11:23 Szczepienia przeciwko grypie GRYPA jest chorobą zakaźną, będącą jednym z najpoważniejszych zagrożeń zdrowia publicznego w skali globalnej. Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), grypa powoduje corocznie 300 mln zachorowań i 0,5 – 1 mln zgonów z powodu powikłań pogrypowych. W ubiegłym stuleciu wystąpiły cztery pandemie grypy: - „Hiszpanka” w latach 1918 - 1920 , wywołana przez podtyp wirusa A H1N1 (20 -30 mln ofiar śmiertelnych) - 1957 rok w Azji, podtyp wirusa grypy H2N2 (ok.1 mln ofiar śmiertelnych) - epidemia grypy „Hong Kong” w 1968 roku, podtyp wirusa A H3N2 , - grypa rosyjska w 1977 roku, wirus A H1N1. Wirus grypy Wirus grypy należy do rodziny Orthomyxoviridae, która dzieli się na dwa rodzaje: pierwszy obejmujący wirusy grypy A i B oraz drugi, do którego należy wirus grupy C. - wirus typu A - powoduje infekcje zarówno u ludzi jak i innych ssaków oraz ptaków, ma wiele podtypów, zależnych od właściwości antygenowych białek powierzchniowych wirusa: hemaglutyniny (H) i neuraminidazy (N), ten typ wirusa odpowiedzialny jest za występowanie pandemii. - wirus typu B - stanowi źródło zakażenia jedynie dla człowieka, powoduje sezonowe epidemie. - wirus typu C – podobnie jak wirus typu B stanowi zagrożenie dla człowieka, jednakże infekcje które wywołuje stanowią jedynie margines zachorowań na grypę. Objawy grypy - Symptomy grypy pojawiają się nagle i są to zwykle: - kaszel, ból gardła, nieżyt nosa, - gorączka (najczęściej > 38oC), pocenie się, dreszcze, ból mięśni/stawów, ból głowy, nudności, uczucie wyczerpania, zmęczenia i rozbicia . Źródło, drogi przenoszenia, okres wylęgania Wirus grypy szerzy się drogą kropelkową lub przez kontakt bezpośredni. Chory człowiek może zarażać otoczenie kilka dni przed pojawieniem się objawów chorobowych, a także do 5 dni po ich ustąpieniu. Okres wylęgania choroby trwa od jednego do sześciu dni (najczęściej 2 dni). Najważniejsze powikłania pogrypowe Komplikacje pogrypowe spowodowane są samym wirusem grypy lub wtórnymi zakażeniami bakteryjnymi. Najczęstsze to: zapalenie oskrzeli i zapalenie płuc, zapalenie ucha i zatok. Do innych powikłań zalicza się: - zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie osierdzia, - odrzut przeszczepu, - zapalenie mięśni i mioglobinuria, mogąca prowadzić do niewydolności nerek, - powikłania neurologiczne: nasilenie częstości napadów padaczkowych, choroby naczyniowe mózgu, - powikłania ze strony ośrodkowego układu nerwowego (np. toksyczna encefalopatia, zapalenie mózgu i opon mózgowych), - powikłania psychiatryczne, - zaostrzenie się stanu chorób przewlekłych: astmy, chorób płuc, cukrzycy i chorób układu krążenia. Powikłania występujące u dzieci: ostre zapalenie uszu, które może prowadzić do częściowej utraty słuchu, a nawet głuchoty, - zapalenie oskrzelików, zakażenia menigokokowe, zaostrzenie objawów astmy oskrzelowej - zaburzenia żołądkowo-jelitowe (bóle brzucha, wymioty, biegunka) - zapalenie mięśni, bóle mięśniowe - powikłania neurologiczne w tym: zespół Guillian-Barre, zapalenie mózgu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych Profilaktyka grypy Jako podstawową metodę zapobiegania i kontroli grypy Komitet Doradczy do spraw Szczepień (ACIP) oraz prestiżowe Towarzystwa Naukowe na świecie rekomendują szczepienia przeciwko grypie. Szczepienie zapobiega zachorowaniu na grypę i jej powikłaniom. Wirus grypy podlega szybkim zmianom antygenowym, z tego względu skład szczepionki jest aktualizowany co roku dla nowego podtypu wirusa. Na przełomie lata i wczesnej jesieni gotowa i aktualna szczepionka trafia do aptek. Celem stosowania szczepionki przeciwko grypie jest zapobieganie zarówno grypie A, i B, poprzez wytworzenie w organizmie przeciwciał antyhemaglutyninowych i antyneuraminidazowych. Szczepionki Dostępne na rynku szczepionki na ten sezon grypowy zawierają, rekomendowane przez WHO, podjednostki powierzchniowe wirusa – szczepów podtypów A/H1N1/, A/H3N2/ i typu B. Wszystkie zarejestrowane w Polsce szczepionki przeciwko grypie są immunologicznie równoważne. Kiedy należy się szczepić? Najlepiej przed sezonem grypy, niemniej jednak nie ma żadnych terminów określających do kiedy należy się zaszczepić. Kto powinien się zaszczepić? Każdy kto chce zmniejszyć szansę zachorowania na grypę. Coroczne szczepienia zalecane są osobom o wysokim ryzyku wystąpienia komplikacji pogrypowych: - powyżej 65 roku życia - cierpiącym na choroby przewlekłe: cukrzycę, niewydolność nerek, choroby wątroby, wady serca, niewydolność układu krążenia, - z obniżoną odpornością (w tym spowodowaną leczeniem immunosupresyjnym lub zakażeniem HIV), - zdrowym dzieciom w wieku od 6 do 23 miesiąca życia i ich opiekunom - osobom przebywającym w skupiskach (domy dziecka, internaty, domy pomocy społecznej) - dzieciom i młodzieży, które są leczone przewlekle kwasem acetylosalicylowym (dla uniknięcia zespołu Reye\'a), - kobietom w ciąży, - przebywającym w bliskim kontakcie z osobami podlegającymi szczepieniom ze wskazań medycznych Ze względów epidemiologicznych szczepienie wskazane jest również w przypadku osób, które mogą przenosić grypę na inne osoby z grup podwyższonego ryzyka oraz na osoby zdrowe mogące stanowić źródło zakażenia. Kto nie powinien zostać zaszczepiony? Przeciwwskazaniami do szczepień są: - ostra choroba infekcyjna, - przebyty zespół Guillain-Barre, - uczulenie na substancje zawarte w szczepionce (białko jaja kurzego), a także na substancje, które zostały użyte podczas procesu produkcyjnego (antybiotyki aminoglikozydowe, formaldehyd), - niepożądane odczyny poszczepienne powstałe w wyniku wcześniejszego szczepienia na grypę, - pierwszy trymestr ciąży (o szczepieniu decyduje lekarz), - przetaczanie krwi w przeciągu ostatnich sześciu tygodni, - wiek dziecka poniżej 6 miesięcy. Skuteczność szczepionki przeciw grypie Przeciwciała ochronne wytwarza się w organizmie od 7 dnia po zaszczepieniu, chronią one przed infekcją przez 6 do 12 miesięcy. Skuteczność szczepionki ocenia się na 70-90%. Szczepienie przeciwko ptasiej grypie Brak jest szczepionki przeciwko wirusowi ptasiej grypy (A/H1N5). Uważa się, że szczepienie dostępnymi szczepionkami przeciwko grypie, może złagodzić przebieg zachorowania na ptasią grypę. Wprowadził(a): Dawid Peterlejtner Zatwierdził(a): Dawid Peterlejtner |
|||
|
||||
